Süchiku kasa süpüshua' a

Wane e'raa mmapa'a je aküjasü süchiki jamüin sukuaipa kataa o'u sulu'u noumain naa wayuukana e'rajünaka.

Su'ttia > Süchiku kasa süpüshua' a

Pu'unta sünain yaaya tü aküjaala nachiki naa wayuukana, Cho'ujawa palajatkat jaaijakat ma'in (NBI), Eree su'utkaja'ain shiipiapa Wayuu anooipa'a (ACVR) otta saja'apüin.

Ashajiapulee achikuu

Pütchi munaka

Piraaja tü pütchi eekaa sulu'u tü alatiriakaa ayawajaa Mmaapaa (SEN).

Wakujeerü tuu nnojotka piyawatuin a'u

Wayuukana

  • Sukuaipa tü wootasionka shia shiyaawaseka jeetsüin saja'apüin o'unaawa sünain einjatüin shia, muleeka cho'ujalee namüin na wayuukana wattalenmain jee walakaalein shia. Tû meesaa eijatukat sulu'u tu anekiapûle'ekat ajuitusû sùnainjee naa ashajirushikana.
  • Naa wayuukana ayawatunushi sükajee no'uyase, ee'iyatünüsü nei'ipa naa wayuukana süchiki nakuaipa sünain katüin no'u eree naya, maka jo'ulee naya, jimo'olü nümaa jima'aleematüshi, majayülü nümaa jima'ai, ataralüirü nümaa ataralüichi je laülaayu.
  • Tü ashajiapülee ee'iyatüsü jeerain süpülajana tü meesaakat süpüla wotasion sulu'u tü munisipiokat. Otta müsia, ee'iyatsü wane akaatajirawa tü wayuukalirüa ashajitsüka so'u wane meesaa, sulu'ujee munisipiokat (jieyuu-tooloyuu).
  • Sulu'u tü ashajiapülee ee'iyatüsü jeerain ashajiraa sünain tü registro civil münaka naachikümajat naa jo'ushikana sulu'u opisina, shiaya jeerain ashajiraa sulu'upüna tü kanüliakat Registraduria, notaria, clinica otta piitakat shiiatüinka tu pienchisüka Laülaapia aneekajüshika sütüma tü pütchi Sentencia T-302de 2017 münakat.
  • Tü ashajiapülee ee'iyatüsü jeerain wayuu ashajirüin sükaa suuyase'e suutna nashajirüin tü nanüliakat sünai jo'uin.

Cho'ujawa palajatkat jaaijakat ma'in (NBI)

  • Tü NBI ayawatünüsü sukajee wainma sukuaipa ayawatunusü sucho'ujain tü miichikalüirüa, süntüinjatüin kasa epiapa maka saain wuin je lüsa, ekiirajawa, epijushii otta miichi piiratsü sümaa wayuu. Tü ee'iyatiakat pütchi akumajüshi süpüla shiatünüin tü lotaa akuaipa napüla naa wayuukana.
  • Chi e'iyatüikai ashajashi süchiku tü apüshiika Wayuu kamanaka tepichi jo'uyu keerain no'uyasee süpüla kolejia nnojoishi o'unüin sulu'u wane e'kiirajapülee eekai pejein nanain.
  • Chi e'iyatüikai ashajashi süchiku tü e'piapakalüirüa nnojotkaa anain süpüla kalu'ujuuna wayuu. Chi ee'iyatüikai niawatüin saakajee e`piakat waaka shikiiyepüjee municipiokat otta süpüshua'a tü mmakat süpüla aneekuna.
  • Chi ee'iyatia ashajashi süchiku ne'piapa na wayuukana epijashii ma'in. Aneekunusü yaaya naa e'piapa eree apünüin epijashii nümüin wane a'yataashi, je chi laülashikai sulu'u e'piapawa, piamasüi'ne juya nikirajain.

Asentamientos Wayúu

  • Es el centroide de la concentración de viviendas Wayúu que hacen parte de una comunidad /ranchería a partir del resultado de la estructuración de la información recolectada en el Registro Multidimensional Wayúu realizada en el 2024 de la población Wayúu en zonas urbanas y rurales de los municipios de Riohacha, Manaure, Maicao y Uribia, complementándose con información georreferenciada de las comunidades entregadas por las alcaldías de Riohacha, Manaure y parte de Uribia (fase1).
  • Contiene información del Registro Multidimensional Wayúu (RMW) y complementación de la información de caracterizaciones de comunidades entregadas por las alcaldías de Riohacha, Manaure y Uribia.
  • Son 51 territorios de respuesta integral para los municipios de Riohacha, Maicao, Manaure y Uribia donde se encuentra presencia de población Wayúu.
  • El Marco Geográfico Wayuu seguirá teniendo versiones actualizadas, conforme a lo establecido en el Plan Estructural, a partir de la integración de información recolectada en campo por el DANE y de los registros administrativos suministrados por las entidades del Sistema de Información Wayúu.El Marco Geográfico Wayúu contará con actualizaciones periódicas.